Opiniestuk deel 1

Volkshuisvesting

Hoe de sociale afbraak in Nederland inmiddels vorm krijgt zal niemand ontgaan. Zo ook niet de plannen van het kabinet Rutte om de woningcorporaties te verplichten om 75 procent van hun woningbezit ter verkoop aan te bieden aan de bewoners.

Het is de laatste stap in een lang proces van afbraak van wat in ruim honderd jaar volkshuisvestingsbeleid is opgebouwd. Dat begon eind 19e eeuw toen bleek dat door marktfalen het industrieproletariaat in erbarmelijke woonomstandigheden was terechtgekomen.

Door particuliere initiatieven in socialistische en confessionele kring werden woningcorporaties opgericht die zich als niet winstbeogende instellingen het huisvesten van mensen met een laag inkomen ten doel stelden.

Nu anno 2012 gaan we terug in de tijd met het kabinet Rutte. De volkshuisvesting wordt opnieuw gereduceerd tot armenzorg.
(Lees hierover verder in de column “De afbraak is bijna voltooid” van Marcel van Dam, NRC next 29 dec.2011).

Niet alleen de sociale voorzieningen in wetgeving vastgelegd worden, zo netjes genoemd, herzien en wegbezuinigd maar zoals boven beschreven ook de volkshuisvesting.

Nu anno 2012 herhaald geschiedenis zich, marktfalen en terug naar erbarmelijke woonomstandigheden en voedselbanken (armenzorg).

Inperking van de zelfstandigheid van de rechterlijke macht

Een andere ontwikkeling, waar niet iedereen bij stilstaat maar wat de afgelopen jaren regelmatig voorzichtig om de hoek kwam kijken, is de inperking van de zelfstandigheid van de rechterlijke macht. Een partij als de Partij voor de Vrijheid (PVV) is voorstander van inperking van de rechterlijke macht Het, terechte, verzet hier tegen is met name groot vanuit de rechterlijke macht.

Om onze democratie blijvend te kunnen handhaven is het van belang om toezicht te houden op het blijvend uitvoering kunnen geven en het bewaken van de Trias Politica.

Het belangrijkste principe van de democratische staatsorganisatie. En langzamerhand zo af en toe is men aan dit basis principe van de democratie aan het knagen.

Goed zoeken op internet en in de pers geeft echter een veelheid aan informatie over hoe onze democratie er op dit moment voor staat. Het lijkt erop dat als het niet linksom kan dit kabinet rechtsom gaat en ook doorgaat.

Weliswaar met kleine brokken maar laten we ons realiseren dat een groot aantal kleine brokken in de toekomst een presentatie kunnen neerzetten die we niet hebben willen of kunnen voorzien en al zeker niet de consequenties.

Een actueel artikel in de NRC next van 30 december hierover is verontrustend.

Politieke druk op de rechterlijke macht (NRC next)

In 2011 is niemand het kindermisbruik in een Amsterdamse crèche ontgaan. Net zomin als de vrijspraak in het proces-Wilders of de schietpartij in Alphen aan den Rijn. Maar er waren ook nieuwsfeiten in de rechtsstaat die weinig aandacht trokken, maar die op termijn structurele gevolgen hebben. Geen nieuwsbulletin opende dit jaar met het plan van het kabinet om de griffierechten bij de gerechten stevig te verhogen.

Toch is binnen de rechtspraktijk en het openbaar bestuur de verontrusting daarover enorm. Volgend jaar ontdekt de burger dat toegang tot de rechter onbetaalbaar wordt. Ook als hij zich alleen maar wil verweren tegen een te hoge aanslag, een geweigerde vergunning of in een rommelige echtscheiding verzeilt.

Dat raakt de kern van de rechtstaat – het in de grondwet gegarandeerde recht op toegang tot een onafhankelijke rechter. En het verstoort de machtsbalans tussen leverancier en debiteur, huurder en eigenaar, burger en overheid – mensen meer diepe zakken dwingen straks hun rechten af.

Niet minder ingrijpend was in 2011 de beknotting van de onafhankelijkheid van de rechter.

Het kabinet beperkte met hoge verplichte minimumstraffen de vrijheid van de strafrechter om bepaalde zaken helemaal zelf te mogen beoordelen. Ook werden voor het eerst benoemingen van rechters onder PVV druk gepolitiseerd.

In Amsterdam werd een ervaren raadsheer een herbenoeming bij het gerechtshof geweigerd omdat hij, in een boekenrecessie(!), kritiek op dat hof had geuit. En een strafrechter-hoogleraar met een PVDA-band werd door de PVV controversieel verklaard bij diens voordracht voor de Hoge Raad. Het leidde tot een unieke schriftelijke stemming – deze nieuwe raadsheer in de Hoge Rad werd benoemd, maar niet unaniem, ook niet eerder vertoond.

Dat verbleekte nog bij een incident waarbij een voordracht van een kandidaat die de PVV evenmin beviel, op aandrang van de Kamer door de Hoge Raad helemaal werd teruggetrokken.

Beknotting van rechters in hun vrijheid van meningsuiting, in hun oordelingsvrijheid, politieke inmenging bij hun benoemingen en beperking van de toegang voor de burger – de rechterlijke macht is in 2011 zwaar onder politieke druk gekomen. En erg opgevallen is het niet.

zie ook: Opiniestuk deel 2